Świadomy Obywatel: Od krytycznego myślenia do odpowiedzialnego działania. Podsumowanie projektu KOD

Za nami pełna sukcesu realizacja projektu „Świadomy Obywatel”, sfinansowanego ze środków Budżetu Obywatelskiego Województwa Łódzkiego (na mocy umowy z Zarządem Województwa Łódzkiego), a zrealizowanego przez Komitet Obrony Demokracji.
Głównym celem przedsięwzięcia nie było jedynie przekazanie suchej wiedzy teoretycznej o prawie czy strukturze administracji publicznej, ale przede wszystkim budowanie samodzielności osądu, sprawczości i poczucia odpowiedzialności obywatelskiej.

***
Cykl warsztatowy: Widzę szerzej, osądzam samodzielnie, działam odpowiedzialnie

W ramach projektu w sali szkoleniowej w łódzkiej „Bramie Miasta” odbył się cykl 6 dwugodzinnych warsztatów. Uczestnicy pod okiem autorów i prowadzących pracowali nad autorskim modelem obywatelskości, opartym na triadzie wartości: Wolność – Równość – Sprawczość.
Podczas intensywnych spotkań krok po kroku przechodziliśmy przez kluczowe wyzwania współczesnego obywatela:
Kim jestem jako obywatel? – budowanie pierwszej roboczej hipotezy oraz analiza genealogii obywatelskości (od antycznych Aten po współczesną autonomię poznawczą).
Jak samodzielnie orientuję się w sprawie? – weryfikacja źródeł, odróżnianie faktów od opinii i radzenie sobie z dezinformacją.
Kto może zdecydować i kto kontroluje decyzję? – poznawanie kompetencji instytucji i mechanizmów kontroli obywatelskiej.
Jak rozpoznaję naruszenie prawa i szukam ochrony? – praktyczne narzędzie USTAL → ZABEZPIECZ → SPRAWDŹ → ZDECYDUJ.
Jak odpowiedzialnie wpływam na sprawy publiczne? – partycypacja, dialog i szukanie dobra wspólnego.
Co właściwie znaczy być Świadomym Obywatelem? – synteza i test modelu w oparciu o standardy europejskie (m.in. Competences for Democratic Culture Rady Europy).
Wypracowany przez grupę finałowy model wyraża się w prosty, ale silny sposób:
👁️ WIDZĘ SZERZEJ – dostrzegam fakty, konteksty i odmienne perspektywy.
🧠 OSĄDZAM SAMODZIELNIE – sprawdzam, weryfikuję i potrafię skorygować zdanie w oparciu o fakty.
🤝 DZIAŁAM ODPOWIEDZIALNIE – wybieram formy wpływu uwzględniające prawa innych i dobro wspólne.

***
Wielki Finał: Piknik w Parku Źródliska

Zwieńczeniem całego projektu był plenerowy Piknik „Świadomy Obywatel”, który odbył się 27 września 2026 r. w łódzkim Parku Źródliska. Wydarzenie w atrakcyjnej, rodzinnej formule połączyło edukację obywatelską i ekologiczną z integracją społeczności lokalnej.

Na uczestników czekało mnóstwo atrakcji:

  • Miasteczko Samorządowe: przestrzeń bezpośredniego dialogu z aktywistami i radnymi oraz tworzenia „ściany pomysłów” na rozwój otoczenia.
  • Strefa Edukacji i Bezpieczeństwa: quizy „Konstytucja na wesoło”, Akademia Pierwszej Pomocy z resuscytacją i obsługą AED, ekologiczny Wielki Test Segregacji oraz warsztaty upcyklingu.
  • Scena i debaty: panele dyskusyjne z udziałem organizacji pozarządowych (m.in. TPA „Arkadia”, Fundacja Dom w Łodzi) i samorządowców, a także koncerty i pokazy (Sisanka, Comik Tomik, Tomek Dyniak).
  • Atrakcje rodzinne: warsztaty rękodzieła patriotycznego, dmuchańce, malowanie buziek i słodki poczęstunek.

 

Dziękujemy wszystkim uczestnikom warsztatów, partnerom i mieszkańcom Łodzi za aktywny udział oraz wspólne budowanie dojrzałego, zaangażowanego społeczeństwa!